jak

1. jak (w pytaniach)

Słownik wyrazów bliskoznacznych podobne znaczeniowo (lepsze odpowiedniki lub zapomniane słowa)
  • jakim sposobem; w jaki sposób
Gramatyka

formy: jak

2. jak (np. rób jak ja)

Poprawna polszczyzna cenne informacje, niespodzianki, haczyki
Czy stawiać przecinek w tak jak? W konstrukcjach porównawczych z użyciem tak jak (...)
Jak by nie było, to jakoś to będzie? Dziedzictwem zaborów jest wystrzeganie się konstrukcji składniowych od nich przejętych. Należą do nich połączenia z jak by i nie, np.

jak by nie było,
jak by nie patrzeć,
jak byś nie zrobiła...

.
W starannych wypowiedziach wypada je zamieniać na

Pełną treść widzą tylko abonenci Dobrego słownika.

Zyskaj dostęp do tej i 3213 pozostałych informacji poprawnościowych.
zamów
Słownik wyrazów bliskoznacznych podobne znaczeniowo (lepsze odpowiedniki lub zapomniane słowa)
  • jakby; na kształt; niby; niczym
Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
Oczywiście podobne problemy napotkamy, dokonując tłumaczenia nawet z języków tak bliskich polskiemu jak rosyjski czy słowacki.

Agnieszka Kuczkiewicz-Fraś, O niektórych problemach przekładu z języków orientalnych na przykładzie języka hindi, w: Przekładając nieprzekładalne, red. Małgorzata Ogonowska, Gdańsk, 2000, s. 213

Czego chcesz, człowieku — krzyczę. A tamten dalej swoje. Myślisz, że nikt się nie dowie? Ale o czym — drę się jak opętany.

NKJP: Mariusz Cieślik, Śmieszni kochankowie, 2004

Gramatyka

formy: jak

3. jak (gdy)

Poprawna polszczyzna cenne informacje, niespodzianki, haczyki
O przecinku przed jak Ponieważ w tym użyciu jak jest potocznym synonimem gdy, w kwestii interpunkcji stosuje się te same zasady. Są one dosyć dokładnie opisane w uwadze poprawnościowej w haśle gdy.
Słownik synonimów tożsame znaczeniowo (zastępcze słowa)
Słownik wyrazów bliskoznacznych podobne znaczeniowo (lepsze odpowiedniki lub zapomniane słowa)
  • po tym jak; w czasie
Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
— (...) Nie zabraknie jej niczego. Jak tylko zakończy pan sprawę „mordercy z kalendarza”, odbierze pan ją z Berlina i będzie po wszystkim. Pańska hipoteza o powtarzaniu się zbrodni jest przekonująca.

NKJP: Marek Krajewski, Koniec świata w Breslau, 2003

Mama nie lubi, jak Basia sama chodzi do gospody, i zawsze chce, żebym ją brał ze sobą. Ale przecież ona ma zupełnie inne godziny lekcji, a ja na taką smarkatą nie będę wyczekiwać.

NKJP: Stanisław Kowalewski, Czarne okna, 1961

Gramatyka

spójnik

formy: jak

4. jak (jeśli)

Słownik synonimów tożsame znaczeniowo (zastępcze słowa)
  • jeśli
Słownik wyrazów bliskoznacznych podobne znaczeniowo (lepsze odpowiedniki lub zapomniane słowa)
  • skoro
Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
— Adam, co robić z tym dryblasem?
— Z dryblasem nic. Raczej z nią.
— Co mam z nią robić?
Jak sam nie wiesz, to ci nie będę tłumaczył...

Jan Brzechwa, Gdy owoc dojrzewa, 1958

Gramatyka

spójnik

formy: jak

5. jak (retorycznie)

Słownik synonimów tożsame znaczeniowo (zastępcze słowa)
Słownik wyrazów bliskoznacznych podobne znaczeniowo (lepsze odpowiedniki lub zapomniane słowa)
  • ale
Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
— Pan chyba oszalał — w głosie Hockermanna dźwięczała powaga. — Jak pan śmie nas tu trzymać! Jest pan sadystą?

NKJP: Marek Krajewski, Koniec świata w Breslau, 2003

Gramatyka

formy: jak

6. jak (niż)

Poprawna polszczyzna cenne informacje, niespodzianki, haczyki
Poprawne użycie takiego jak
Interpunkcja: kiedy przecinek przed takim jak Należy tu stawiać przecinek tak jak przed niż, tzn. wtedy

Pełną treść widzą tylko abonenci Dobrego słownika.

Zyskaj dostęp do tej i 3213 pozostałych informacji poprawnościowych.
zamów
Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
A: No widzisz, więc kobietom nie może chodzić o nic innego jak o pieniądze. Sama biologia o tym przesądza.

NKJP: Jacek Kwosek, Agnieszka Budzyńska-Daca, Erystyka, czyli o sztuce prowadzenia sporów, 2009

Nie wiadomo też, czy ta dekonspiracja nie była zamierzona przez samego Dullesa, gdyż nie było lepszego sposobu na nawiązanie kontaktów z tajnymi ugrupowaniami, jak poinformowanie ich, do kogo mają się zgłosić.

Bogusław Wołoszański, Tajna wojna Hitlera, 1997

Gramatyka

formy: jak

Pozostały pytania, wątpliwości językowe? A może brakuje Ci czegoś w haśle?
Zobacz, co zyskują użytkownicy pełnej wersji Dobrego słownika.
sprawdź pełną ofertę

Często sprawdzane

  • zeń — Poprawne użycie
  • Allegro — Kupić w Allegro czy na Allegro?
  • weekendowicz — Warianty: weekendowicz czy weekendowiec?

Ciekawostki

Mogą Cię zainteresować również hasła