prima aprilis

1. prima aprilis (dzień)

Definicja

prima aprilis to pierwszy dzień kwietnia, w którym przyjął się zwyczaj wzajemnego oszukiwania się dla żartu

Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
Datę 1 kwietnia uważano za niepoważną i starano nie robić wtedy ważnych rzeczy. Na przykład sojusz antyturecki między królem Janem III Sobieskim oraz stanami Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego a cesarzem rzymskim Leopoldem I Habsburgiem podpisano faktycznie 1 kwietnia 1683 r., ale antydatowano go na 31 marca, by na dokumencie nie figurowała data prima aprilis.

NKJP: Obyczaje w Polsce. Od średniowiecza do czasów współczesnych, red. Andrzej Chwalba, 2004

Gramatyka

frazem rzeczownikowy rodzaj męskorzeczowy; nieodmienny
rzadziej odmienny

formy w tabelce: 

formy alfabetycznie: prima aprilis; prima aprilisach; prima aprilisami; prima aprilisem; prima aprilisie; prima aprilisom; prima aprilisów; prima aprilisowi; prima aprilisu; prima aprilisy

zgłoś poprawkę

 1.1. prima aprilis (żart)

Definicja

prima aprilis to także żart zrobiony w tym dniu

Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
Słysząc 1 kwietnia 1983 roku propozycję przystąpienia do zespołu, młody wirtuoz i uczeń Joego Satrianiego — Kirk Hammett (wówczas w grupie Exodus) pomyślał, że to prima aprilis. Pół miesiąca później grał już z Ulrichem, Hetfieldem i Burtonem pierwszy koncert, po następnych 3 tygodniach zaś wchodził z nimi do studia Music America w Rochester pod Nowym Jorkiem, by nagrać z Metallicą debiutancki duży krążek.

NKJP: Grzegorz Brzozowicz, Filip Łobodziński, Sto płyt, które wstrząsnęły światem. Kronika czasów popkultury, 2000

Gramatyka

frazem rzeczownikowy rodzaj męskorzeczowy; nieodmienny
rzadziej odmienny

formy w tabelce: 

formy alfabetycznie: prima aprilis; prima aprilisach; prima aprilisami; prima aprilisem; prima aprilisie; prima aprilisom; prima aprilisów; prima aprilisowi; prima aprilisu; prima aprilisy

zgłoś poprawkę

 1.2. prima aprilis (okrzyk)

Definicja

prima aprilis wykrzykujemy, gdy nabraliśmy kogoś w ten dzień, aby dać mu do zrozumienia, że to był tylko żart

Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
Zapadła cisza. Władzio bladł. Cisza trwała. Władzio rozdzierająco zaszlochał.
— Prima aprilis! — huknął Krzesiwo. — Niestety. Prima aprilis. Władzik, co ty! Dziś pierwszy kwietnia jest, nie?
Władzio głęboko odetchnął. Uśmiechnął się. Kolory wracały na jego twarz.

NKJP: Jerzy Trammer w Gazecie Wyborczej, 1994

(...) cechuje twórczość Minkiewicza niezwykła maestria słowna. Jego wierszyki o Tatarze, co miał katar, lub o otomanie Otto Manna weszły w język potoczny, zyskując sobie popularność anonimowych „skrętaczy języka”. A powiedzonko: „prima aprilis, to nie grypa, lecz syfilis!” — czyż nie ma cech wyrażenia przysłowiowego?

NKJP: Janusz Minkiewicz, Bilans osobisty, 2001

Gramatyka

frazem nieodmienny

formy: prima aprilis

zgłoś poprawkę
Pozostały wątpliwości? Brakuje czegoś w haśle?
Zobacz, co zyskują abonenci Dobrego słownika.
Sprawdź

Często sprawdzane

Ciekawostki

Mogą Cię zainteresować również hasła