hasło dnia (dziś w pełnym dostępie dla wszystkich) mandragora

mandragora (roślina)

Definicja

mandragora to trująca bylina o zgrubiałym korzeniu przypominającym postać ludzką, dzwonkowatych kwiatach i jadalnych owocach, występująca w kilku gatunkach na obszarze śródziemnomorskim i w Azji; przypisywano jej właściwości magiczne, afrodyzjakalne i lecznicze, uprawiano dla korzeni i jagód

Słownik synonimów tożsame znaczeniowo (zastępcze słowa)
  • książkowo:kwiat wisielców
Przykłady użycia autentyczne, starannie wybrane, zobacz też na blogu
Gdy weszli do szałasu, zastali towarzystwo przy oględzinach zmagazynowanych korzeni mandragory. — Pierwszy raz widzę — przyznał się Jaskier, obracając w palcach kłączastą bulwę. — Rzeczywiście, nieco przypomina człowieka.

NKJP: Andrzej Sapkowski, Chrzest ognia, 2001

Zabobon pielęgnowany przez legion pomysłowych szarlatanów nie daje się wyplenić i, niby korzeń mandragory, drze się wniebogłosy przy każdej silniejszej próbie wyrwania.

NKJP: Ignacy Karpowicz, Nowy kwiat cesarza (i pszczoły), 2007

W komedii Niccola Machiavellego mandragora ma w sobie moce erotyczne i zapładniające. Występuje w nowelach Boccaccia, wymienia ją wielokrotnie zarówno Szekspir, jak i Goethe w Fauście. Jej korzeń ma kształt ludzki, a ponieważ podobne działa na podobne, jej władza rozciąga się nad całym ludzkim ciałem.

NKJP: Andrzej Szczeklik, Kore. O chorych, chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny, 2007

Ciekawostki
Magiczna mandragora Najbardziej niezwykłe historie wiążą się z korzeniem mandragory, który wyglądem przypomina ludzką postać. Wierzono na przykład, że gdy się korzeń wykopuje, to krzyczy on ludzkim głosem. Zatem jego cena była bardzo wysoka, bo przecież zbieranie go wiązało się z wielkim ryzykiem — od tego krzyku można było nawet umrzeć. A podobieństwo korzenia do człowieka wynikało ponoć stąd, że wyrastał pod szubienicami, z nasienia (lub moczu) wisielców. Z korzenia tego wyrabiano także różne figurki, które miały przynosić szczęście.
Gramatyka

rzeczownik rodzaj żeński odmienny

M. ta mandragora te mandragory
D. nie widzę tej mandragory tych mandragor
C. przyglądam się tej mandragorze tym mandragorom
B. lubię tę mandragorę te mandragory
Ms. mówię o tej mandragorze o tych mandragorach
N. interesuję się tą mandragorą tymi mandragorami
W. ty mandragoro wy mandragory
To tylko próbka tego, do czego dostęp mają
użytkownicy pełnej wersji Dobrego słownika.
Sprawdź ofertę
newsy, porady + e-book