Kompendium dobrej polszczyzny

Reguła: 135. odmiana: nazwiska, imiona, rzeczowniki zakończone w piśmie na -ey w pełnym dostępie dla każdego

1. Jeśli zakończenie -ey czytamy z [j] na końcu, a tak dzieje się zwykle w nazwach pochodzenia angielskiego, wtedy polskie końcówki dopisujemy bezpośrednio, np.
Cheney [czenej] — poparcie Cheneya,
Grey [grej] — dzięki Greyowi,
Disney [disnej] — oglądać Disneya,
bentley [bentlej] - jeżdżę nowym bentleyem,
Marley [marlej] — o Marleyu,
Geoffrey [dżefrej] — do boju, Geoffreyu.

Taką odmianę podajemy też w Dobrym słowniku dla rzeczowników, od których odsyłamy do spolszczonych odpowiedników, np. hockey. Mogą też istnieć nazwy w ogóle nieodmienne, jak Monterrey, lub odmienne w zależności od znaczenia (Dudley, miasto lub nazwisko).

2. Jeśli zakończenie -ey czytamy z [i] na końcu, a tak dzieje się w niektórych nazwach pochodzenia angielskiego, wtedy — o ile rzeczownik w ogóle się odmienia — polskie końcówki także dopisujemy bezpośrednio, a wyraz odmieniony odczytujemy przez [j], zob. np. hasło Cayley.

Uwaga: jest to ogólna zasada, którą można właściwie stosować bez wnikania, jak należy odczytywać dane nazwisko. Część bowiem dawniej przyswojonych nazwisk Polacy powszechnie wymawiają z [ej], choć oryginalna wymowa angielska to [i] (Disney). Za to z nazwiskami, które stały się znane stosunkowo niedawno, bywa różnie. Ma na to wpływ zapewne lepsze osłuchanie z językiem angielskim. Dlatego często zdarza się w Dobrym słowniku, że wymowę podajemy z końcowym [i], a odmianę rzeczownikową: -eya, -eyu itd. (por. Spacey).
Jeśli jednak ktoś bardzo chce zachować oryginalną wymowę i odmieniać przymiotnikowo, może to robić, tworząc formy typu Spacey'emu [spejsjemu], Spaceym [spejsim]. Uznajemy je za dopuszczalne, choć ich nie popieramy.

3. Jeśli zakończenie -ey czytamy [e], a tak się dzieje zwykle w nazwach pochodzenia francuskiego, wtedy nazwy te pozostają nieodmienne. Tutaj jednak też w niektórych nazwiskach obcych stosuje się sposób odmiany opisany powyżej, por. Lyautey [ljote] — o Lyauteyu. Możemy też takie nazwisko pozostawić nieodmienne, ale wtedy dobrze używać go z jakimś innym odmiennym rzeczownikiem, np. o marszałku Lyautey.

Uwaga: analogicznie odmieniają się rzeczowniki zakończone na -ay, -oy, por. regułę odmiana: nazwiska, imiona, rzeczowniki zakończone w piśmie na -ay, -oy, uy.
To tylko próbka tego, do czego dostęp mają
użytkownicy pełnej wersji Dobrego słownika.

Zyskaj dostęp do wszystkich 343 reguł językowych.

zamów